ارزش پول
ارزش پول :
پول وسیله است قرار دادی جهت مبادله کالا با ارزش های متفاوت در نظر مردم غیر از ارزش قراردادی آن . برای روشن شدن آن مثالی می زنیم :
یک اسکناس 1000 تومانی را در نظر بگیرید : از نظر جنس کاغذ است زیرا رویش نوشته می شود حتی با مداد ، پاره می شود ، آب خیسش می کند ، آتش گرفته و سوخته و خاکستر می شود و ....پس پول کاغذی بیش نیست با تمام ویژگیهای یک کاغذ منتهی با کیفیت نسبتاً مرغوب. ارزش قرار دادی آن در بین مردم به اندازه ای است که بتوان با آن یک دفتر 900 تومانی هریده و 100 تومان نیز باقی می ماند . ولی مردم در ارزش گزاری برای آن به سه گروه اصلی تقسیم می شوند :
1- بخش اعظم مردم از ته دل ارزش قراردادی آن را قبول داشته و با استفاده از آن به مبادله کالا می پردازند .در مثال فوق بدون دفتر را خریدن و باقی اش را پس می گیرند و هیچگونه اعتراض و یا انتظاری نیز ندارند .
2- بخشی از مردم به پول ارزشی بیشتر از ارزش قراردادی آن قایل هستند . در مثال فوق انتظار درونی دارند که به همان اسکناس 1000 تومانی بیشتر از یک دفتر بدهند . ولی چون خواسته ی درونی آنها مورد پذیرش و مقبول جامعه نیست پس به ناچار آن را قبول می کنند . افراد قرار گرفته در این گروه را افرادی با دیدگاه ها و ارزش گزاری های متفاوتی تشکیل می دهند . تعدادی برای آن اسکناس ارزش دو دفتر و بعضی سه دفتر و ... .دلبسنگی این افراد به پول بیشتر . اکثریت افراد این طبقه هرچند از نظر مالی نسبتاً خوب و در طبقه مرفهین قرار دارند ولی همیشه ناراضی از وضع موجود و آزمند بنظر می رسند . این گروه معتقدند :
هر کس که در این زمانه بی زر باشد
در مجلس اغنیا کم از خر باشد
مقبول مباشد سخن مرد فقیر
گیرم که به راستی ابوذز باشد
در مورد این افراد هرچند که پایه ی علمی ندارند ولی حقیقتی است غیر انکار در تجربه و عمل :. معامله با این افراد جز ضرر و زیان چیزی در بر ندارد و دوستی با آنها نا مبارک .
3 – بخشی از مردم هستند که به پول ارزشی کمتر از ارزش قراردادی آن قایل هستند . البته این افراد نه لالبالی هستند و نه ابله و سفیه و نه متجدد نما ، بلکه افرادی هستند که به پول ارزشی جز وسیله ای بی ارزش برای مبادله ی قایل هستند . اکثریت افراد این طبقه هرچند از نظر مالی کم بضاعت و از نظر رفاهی در سطح پایین جامعه قرار دارند ولی از نظر معنوی طبع بلندی دارند . میزان دلبستگی اینها به پول در نسبت های متفاوتی قرار دارد .در این ها هر قدر دلبستگی کمتر برعکس معنویت بیشتری دارند . در بین این ها معدود کسانی هستند که دلبستگی صفر دارند یعنی به مرحله ای رسیده اند که داشتن و یا نداشتن پول برای آنها فرقی ندارد . اینها کسانی هستند که بقول حافظ : «خاک را به نظر کیمیا کنند » دوستی با اینها سعادت و معامله با اینها خیر و برکت به همراه دارد .